Chronische Pijn

Wat is chronische pijn?

Chronische pijn is pijn die langer dan 3 maanden aanhoudt. Veel mensen denken dat langdurige pijn te maken heeft met structuren in het lichaam die schade hebben, dit is echter niet het geval. Structuren zijn na beschadiging over het algemeen binnen 6 weken weer hersteld. De oorzaak van chronische pijn ligt in het zenuwstelsel en niet in de structuren van de rug zelf zoals spieren en wervels.

Chronische pijn ontstaat doordat het centrale zenuwstelsel overgevoelig wordt voor prikkels die vanuit een bepaald gebied komen. In de template over het sensitisatie model worden de verschillen uitgelegd tussen ‘normale’ pijn en chronische pijn.

Zoals in de template (sensitisatie model) beschreven is chronische pijn overgevoeligheid voor prikkels. Een relatief lichte prikkel kan in deze situatie al voelen als pijn. De oorzaak hiervan ligt in het centraal zenuwstelsel. Op ruggenmerg niveau ziet men, bij patiënten met chronisch pijn, structurele veranderingen van neuronen. Er is hier een continue verhoogde ‘arousel’ als gevolg van een verhoogde productie neurotransmitters (met name Substance P). Tevens is er in het brein meer aandacht voor pijn en wordt het gebied, wat in het brein het betreffende pijnlijke lichaamsdeel representeert, vergroot. Er verandert kort gezegd een hoop binnen het centrale zenuwstelsel. Dit hierboven beschreven fenomeen noemen we centrale sensitisatie (1).

Minder bewegen is vaak een gevolg van toename van pijn: niet adequate kennis en angst hebben hier een grote bijdrage aan (het Fear-Avoidance Model (2)). Een belangrijk onderdeel in het begrijpen van pijn is het inzien van het feit dat pijn een output is vanuit het brein. Patiënten interpreteren deze output vaak als een input richting het brein. Dit is waar een inadequate cognitie begint. Indien pijn als input van het brein wordt geïnterpreteerd, impliceert dit dat het in relatie staat met nociceptieve input, wat patiënten vaak ervaren als schade ergens in het lichaam. 

Veel mensen komen door inadequate cognities in een vicieuze cirkel terecht waarna de klachten niet meer vanzelf over zullen gaan. In de template over het Fear Avoidance Model zijn twee cirkels uitgetekend: de eerste laat zien wat de ideale situatie is, de tweede laat de situatie bij centrale sensitisatie zien, wat vaak voorkomt bij mensen met aanhoudende pijn.

In de eerste situatie zullen mensen door de pijn minder gaan bewegen. Een groot aandeel hierin is van het ontbreken van kennis over de klachten. Patiënten denken dat bewegen hand in hand gaat met het ontstaan van schade in het lichaam. Daardoor ontwikkelen ze angst om te bewegen. Hierdoor gaan mensen minder bewegen en zal de pijn toenemen. Het is belangrijk deze cirkel te doorbreken, aangezien bewegen juist een van de belangrijkste behandelmethodes is van pijn.

Referenties
  1. van Wilgen CP, Keizer D. The sensitization model to explain how chronic pain exists without tissue damage. Pain Manag Nurs. 2012;13(1):60–65. doi:10.1016/j.pmn.2010.03.001
  2. Lethem J, Slade PD, Troup JD, Bentley G. Outline of a Fear-Avoidance Model of exaggerated pain perception–I. Behav Res Ther. 1983;21(4):401–408. doi:10.1016/0005-7967(83)90009